Kort antwoord: kijk naar de keutels. Muizenkeutels zijn drie tot zes millimeter, zo groot als een rijstkorrel, en liggen verspreid met tientallen tegelijk. Rattenkeutels zijn een tot twee centimeter, dikker, en liggen in kleinere hoopjes. Dat verschil bepaalt de hele aanpak, dus het is de moeite waard om even goed te kijken.
Aan de keutels
Muis: 3 tot 6 mm, dun, puntig aan beide uiteinden, zwart. Een muis produceert er zestig tot tachtig per dag, dus u vindt er altijd veel, verspreid over de looproute. Meestal in een keukenkastje, achter de koelkast of in de meterkast.
Bruine rat: 1,5 tot 2 cm, zo dik als een olijfpit, met stompe uiteinden. Minder in aantal en meer geconcentreerd op vaste plekken. Vaak in de schuur, de kruipruimte, de garage of langs de schutting.
Verse keutels zijn glanzend en zacht, oude zijn dof en verkruimelen als u ze aanraakt. Dat vertelt u of het nog loopt of dat het oud is. Gebruik handschoenen.
Aan het dier zelf
Ziet u het dier, let dan op de verhouding tussen kop en lijf. Een muis is klein en fijn, met grote oren in verhouding tot zijn kop en een dunne staart die ongeveer even lang is als het lijf.
Een bruine rat is fors, twintig tot vijfentwintig centimeter zonder staart, met een stompe snuit en relatief kleine oren. De staart is korter dan het lijf en dik.
Let op: een jonge rat wordt vaak voor een muis aangezien. Bij twijfel is de kop de beste aanwijzing, want die is bij een jonge rat al zwaar en stomp, terwijl een muis een spitse snuit houdt.
Aan waar ze zitten en hoe ze binnenkomen
Dit is het verschil dat er praktisch het meest toe doet.
Muizen komen via kleine kieren op maaiveldhoogte en hogerop: leidingdoorvoeren, de kier onder de deur, kapot ventilatiegaas. Ze passen door zes millimeter en nestelen in isolatie, spouw en onder vloeren.
Ratten komen vaak vanuit het riool omhoog, door een defecte of niet-afgedopte aansluiting, of via een gat in de gevel op grondniveau. Ze zijn sterke zwemmers en klimmers. Zij hebben ongeveer twee centimeter nodig.
Daarom is bij ratten het zoeken naar de bron ook een ander verhaal: dat is regelmatig een rioolprobleem onder de vloer of in de tuin, en dat ziet u van binnenuit niet.
Waarom een rat serieuzer is
Ratten knagen aan leidingen en elektriciteitskabels, en die schade loopt hard op. Ze brengen bovendien ziektes over, waaronder de ziekte van Weil via urine.
En er is een vuistregel die klopt: ziet u overdag een rat, dan is de populatie meestal al groter dan u denkt. Ratten zijn schuw en ‘s nachts actief; dat er eentje bij daglicht loopt, betekent vaak dat het te druk is geworden in het nest.
De aanpak verschilt
Bij muizen ligt de nadruk op dichtmaken: de kier vinden, afsluiten met staalwol en kit, en daarna opruimen wat binnen zit.
Bij ratten zoeken wij eerst waar ze vandaan komen, inclusief de riooloptie, en werken wij met afgesloten voerkisten op de looproutes. Bij een rioolherkomst is de echte oplossing het herstel van de leiding; bestrijden alleen helpt dan maar tijdelijk.
Weet u niet zeker wat u heeft? Maak een foto van de keutels met iets ernaast voor de maat, bijvoorbeeld een muntstuk, en bel 06 42 50 32 64.
Zie ook: Muizen bestrijden en Ratten bestrijden.
Voor bedrijven en instellingen: zie onze zakelijke aanpak per sector.
Liever meteen iemand spreken?
Bel of app een foto, dan kijken wij mee.